Met ρ in g/cm³ (of kg/m³), m in gram (kg) en V in cm³ (m³).
Vaste stof — verdringingsmethode
Stap 1 — Weeg het voorwerp
Lees de massa m af op een precisieweegschaal.
Stap 2 — Begin-volume in maatcilinder
Vul een maatcilinder met genoeg water zodat het voorwerp er straks volledig in past. Noteer V₁.
Stap 3 — Dompel onder
Laat het voorwerp voorzichtig zakken aan een dunne draad. Zorg dat er geen luchtbellen aan kleven.
Stap 4 — Eind-volume aflezen
Noteer V₂. Het volume van het voorwerp is V = V₂ − V₁.
Stap 5 — Bereken ρ
ρ = m / V. Vergelijk eventueel met een tabelwaarde om de stof te identificeren.
Vloeistof — direct met maatcilinder
- Weeg een lege, droge maatcilinder en noteer de massa m₁.
- Vul met een bekend volume V vloeistof.
- Weeg opnieuw: m₂. De massa van de vloeistof is m = m₂ − m₁.
- ρ = m / V.
Gas — met de wet van de ideale gassen
Voor gassen geldt: pV = nRT, met n = m/M. Daaruit volgt:
Met p de druk (Pa), M de molaire massa (kg/mol), R = 8,314 J/(mol·K) en T de temperatuur (K).
Typische waarden
| Stof | ρ (g/cm³) |
|---|---|
| Lucht | 0,0012 |
| Water | 1,00 |
| Aluminium | 2,70 |
| IJzer | 7,87 |
| Lood | 11,3 |
| Goud | 19,3 |
Veelgestelde vragen
Wat is de SI-eenheid van dichtheid?
Kilogram per kubieke meter (kg/m³). In het lab is g/cm³ gangbaarder.
Drijft een voorwerp of zinkt het?
Een voorwerp drijft op een vloeistof als zijn dichtheid kleiner is dan die van de vloeistof. Vandaar dat hout drijft op water (ρ < 1) en ijzer zinkt (ρ >> 1).