Overzicht
| Element | Symbool | Aandeel in lucht | Toepassing |
|---|---|---|---|
| Helium | He | 0,0005% | ballonnen, MRI-koeling |
| Neon | Ne | 0,0018% | neonreclame |
| Argon | Ar | 0,93% | vulgas in gloeilampen, lassen |
| Krypton | Kr | 0,0001% | verlichtingsbuizen |
| Xenon | Xe | 0,00001% | flitslampen, narcose |
| Radon | Rn | spoor | radioactief — geen toepassing |
Waarom zijn ze inert?
De buitenste elektronenschil is bij alle edelgassen volledig gevuld: 2 elektronen (He) of 8 (Ne en verder). Dat is een energetisch gunstige configuratie — atomen "willen" daar juist heen door reacties aan te gaan. Edelgassen zijn er al, dus er is geen aandrang om iets met andere atomen te doen.
Kleurig licht
Wanneer je elektriciteit door edelgassen jaagt, gloeien ze in karakteristieke kleuren: neon oranjerood, argon paars, krypton wit, xenon blauw. Dit is de basis van neonreclame en sommige laser-types.
Het gevaarlijke uitzonderingsgeval
Radon is het enige radioactieve edelgas. Het ontstaat door verval van uranium en thorium in de bodem en sijpelt via kelders gebouwen binnen. In slecht geventileerde huizen kan radon de tweede oorzaak van longkanker worden — na roken.