| Symbool | Mg |
|---|---|
| Atoomnummer | 12 |
| Atoommassa | 24,305 u |
| Categorie | Aardalkalimetaal |
| Groep | 2 |
| Periode | 3 |
| Blok | s-blok |
| Fase bij 20 °C | vast |
| Smeltpunt | 650 °C |
| Kookpunt | 1090 °C |
| Dichtheid | 1,738 g/cm³ |
| Elektronenconfiguratie | [Ne] 3s2 |
| Elektronen per schil | 2, 8, 2 |
| Elektronegativiteit (Pauling) | 1,31 |
| Oxidatiegetallen | +2 |
| Ontdekt | 1808 door Humphry Davy (Joseph Black herkende het in 1755 als element) |
| Engelse naam | Magnesium |
Eigenschappen van magnesium
Magnesium is een vrij zacht, zilverwit metaal. In lucht bedekt het zich met een dun grijs oxidelaagje dat het verder beschermt. Wanneer je een magnesiumlint aansteekt, verbrandt het met een fel, wit licht tot magnesiumoxide (MgO); de vlam is zo heet en helder dat je er niet recht in mag kijken. Brandend magnesium is lastig te blussen: het reageert met water tot waterstof en blijft zelfs in koolstofdioxide branden. Met koud water reageert het nauwelijks, met heet water en zuren wel. Magnesium vormt het Mg2+-ion en is een sterke reductor, waardoor het andere metalen uit hun verbindingen kan vrijmaken. Magnesiumhydroxide is slecht oplosbaar en neutraliseert maagzuur. Er zijn drie stabiele isotopen: magnesium-24, -25 en -26. Legeringen van magnesium met aluminium en zink zijn licht en goed te gieten, maar wel gevoelig voor corrosie.
Naam. De naam verwijst naar Magnesia, een streek in Thessalië (Griekenland) waar magnesiumhoudende mineralen werden gevonden.
Atoombouw en plaats in het periodiek systeem
Magnesium staat in periode 3 en groep 2 (aardalkalimetalen) van het periodiek systeem, in het s-blok.
Een neutraal atoom heeft 12 protonen in de kern en 12 elektronen, verdeeld over 3 schillen: 2, 8, 2. Het periodenummer (3) is gelijk aan het aantal schillen.
Omdat het in groep 2 staat, heeft Magnesium 2 valentie-elektronen in de buitenste schil; die bepalen hoe het reageert en bindingen vormt (zie chemische bindingen).
Buren in het systeem: links/ervoor: Natrium (Na, 11); rechts/erna: Aluminium (Al, 13); erboven in dezelfde groep: Beryllium (Be); eronder in dezelfde groep: Calcium (Ca).
Andere elementen in groep 2: Beryllium, Calcium, Strontium, Barium, Radium.
Voorkomen
Magnesium is het achtste meest voorkomende element in de aardkorst en zit in mineralen als dolomiet, magnesiet en olivijn. In de aardmantel is het zelfs een van de hoofdbestanddelen. Zeewater bevat ongeveer 1,3 gram magnesium per liter, na natrium het meest voorkomende metaalion. In het lichaam van een volwassene zit circa 25 gram, vooral in botten en spieren. Goede voedingsbronnen zijn noten, volkoren graan, peulvruchten en groene groenten. China produceert het grootste deel van het magnesiummetaal, meestal via het Pidgeon-proces waarbij gebrand dolomiet met ferrosilicium wordt gereduceerd. Ook elektrolyse van gesmolten magnesiumchloride uit zeewater wordt toegepast.
Toepassingen
- Magnesiumlegeringen worden gebruikt in auto-onderdelen, fietsframes, laptopbehuizingen en camerabehuizingen om gewicht te besparen.
- Toegevoegd aan aluminium maakt magnesium blikjes en vliegtuigonderdelen sterker.
- Vuurwerk, noodfakkels en vroeger flitslicht van fotografen gebruiken het felle witte licht van brandend magnesium.
- Opofferingsanodes van magnesium beschermen stalen boilers, scheepsrompen en pijpleidingen tegen roest.
- Magnesiumhydroxide en -oxide worden gebruikt als maagzuurremmer en laxeermiddel; magnesiumsupplementen ondersteunen spieren en zenuwen.
- Turners en klimmers gebruiken magnesiumcarbonaat (‘magnesium’ of ‘pof’) om hun handen droog te houden.
Veelgestelde vragen
Waarom brandt magnesium zo fel?
Bij de verbranding van magnesium komt in korte tijd erg veel energie vrij. De vlam wordt daardoor ongeveer 3000 °C heet. Het gevormde magnesiumoxide gloeit bij die temperatuur wit op en zendt ook veel ultraviolet licht uit. Daarom is het licht zo fel dat het schadelijk is voor je ogen.
Waar zit veel magnesium in?
Veel magnesium zit in noten zoals amandelen en cashewnoten, in pompoenpitten, volkorenbrood, havermout, peulvruchten, pure chocolade en groene bladgroenten zoals spinazie. Ook mineraalwater kan magnesium bevatten. Volwassenen hebben ongeveer 300 tot 400 milligram per dag nodig, wat met gevarieerd eten meestal lukt.
Wat doet magnesium in je lichaam?
Magnesium is betrokken bij meer dan driehonderd enzymreacties. Het helpt bij de energievoorziening van cellen, de opbouw van eiwitten en DNA, en de werking van spieren en zenuwen. Ook is het nodig voor sterke botten. Een tekort kan zich uiten in spierkrampen, vermoeidheid en een onregelmatige hartslag.