Begrippenlijst · K

Kracht

Een kracht is een invloed die de snelheid, de bewegingsrichting of de vorm van een voorwerp kan veranderen; de eenheid is de newton (N).

Kracht is een vectorgrootheid: ze heeft een grootte, een richting en een aangrijpingspunt, en je tekent haar als pijl. De tweede wet van Newton verbindt kracht met beweging: Fres = m · a, met Fres de resulterende (netto) kracht in N, m de massa in kg en a de versnelling in m/s². Eén newton is dus de kracht die 1 kg een versnelling van 1 m/s² geeft. Is de resulterende kracht nul, dan blijft een voorwerp stilstaan of beweegt het eenparig rechtlijnig (eerste wet).

Veelgebruikte krachten op school zijn de zwaartekracht Fz = m·g (met g = 9,81 m/s²), de normaalkracht, de wrijvingskracht, de spankracht, de veerkracht Fv = C·u (wet van Hooke) en de stuwkracht van een motor of raket. De derde wet van Newton zegt dat krachten altijd in paren optreden: een raket duwt gas naar achteren, het gas duwt de raket even hard naar voren. De Saturnus V-raket leverde bij de lancering zo’n 34 miljoen newton stuwkracht.

Rekenvoorbeeld: een auto van 1 200 kg die met 2,5 m/s² optrekt, heeft een resulterende kracht nodig van 1 200 × 2,5 = 3 000 N. Een appel van 100 g ondervindt een zwaartekracht van 0,100 × 9,81 ≈ 1 N. Verwar kracht niet met massa: je gewicht is een kracht in newton, je massa een hoeveelheid in kilogram.

In welke discipline?

Natuurkunde (mechanica) en sterrenkunde (gravitatie, ruimtevaart).

Verwante termen

Lees meer